Hiểu rõ về Micro chỉ sau 10 phút

Chức năng của micro thì có lẽ ai cũng biết rõ rồi, và bạn cũng dễ dàng mua được micro tại các cửa hàng âm thanh, trung tâm điện máy... với mức giá từ rất rẻ cho đến rất mắc. Tuy nhiên từ kinh nghiệm thực tế tiếp xúc với người mua, tôi nhận thấy rằng dường như một số lớn người mua chỉ cần mua loại micro nào KÊU ĐƯỢC là được, còn không hề quan tâm đến các tính năng khác, không cần phân biệt loại này tốt hay không, chức năng, ứng dụng của nó dùng vào việc gì, dẫn đến tình trạng mua và sử dụng sai mục đích, hiệu quả kém. Chính vì thế bài viết này sẽ điểm nhanh lại các chức năng chính, cơ bản nhất của một micro, qua đó giúp bạn mua và sử dụng micro hiệu quả hơn. 

1. Phân loại

Có 2 loại micro chính, được sử dụng và bày bán nhiều nhất hiện nay: 

+ Micro dynamic (micro dạng tụ điện)
+ Micro condenser (micro dạng điện động)

Mỗi loại có một chức năng và ứng dụng riêng, bạn có thể tìm hiểu thêm vấn đề này trên internet để hiểu rõ hơn sự khác nhau và ứng dụng của từng loại này. 

2. Tính định hướng của micro (Polar Pattern)

Tính định hướng của micro sẽ quyết định đến hướng thu sóng âm vào của micro là khu vực nào. Có 2 loại: 

- Micro không định hướng (micro đa hướng) - Omnidirectional

+ Loại micro này có thể hút sóng âm ở tất cả các hướng xung quanh micro: trái, phải, trước, sau... nghĩa là thay vì cầm micro hướng vào miệng khi hát thì bạn cũng có thể để lệch qua trái, phải mà micro vẫn có thể bắt được âm thanh.

- Micro định hướng - Unidirectional: Loại micro này chỉ hút được âm thanh ở những hướng cụ thể, được chú thích rõ trên các bảng kỹ thuật đi kèm sản phẩm. 

+ Cardiod: Hút âm thanh ở phía trước và xung quanh.
+ Super Cardiod: Hút âm thanh ở phía trước, xung quanh và một ít phía sau.
+ Short gun: Hầu như chỉ hút âm thanh ở phía trước nhưng hút được rất xa.
+ Long gun: Giống như kiểu short gun nhưng hút xa hơn nhiều.

3. So sánh nhanh giữa micro định hướng và micro không định hướng

4. Độ nhạy - Sensitivity của micro

Độ nhạy của micro thể hiện cường độ hoặc độ lớn của tín hiệu âm thanh mà micro có thể thu lại được. Micro nhạy hơn tức sẽ hút xa hơn, ta có thể giảm bớt Gain và Volume trên Mixer, điều đó có nghĩa là ta đã tiết kiệm đựợc headroom (khoảng dự trữ tín hiệu từ độ lớn âm thanh trung bình đến độ lớn của âm thanh tối đa). 

Độ nhạy của micro được đo bằng đơn vị dB, có 2 tiêu chuẩn: 

+ Tiêu chuẩn 1:0 dB = 1mW/pascal
+ Tiêu chuẩn 2:0 dB = 1mW/microbar

Tiêu chuẩn 1 luôn lớn hơn tiêu chuẩn 2 là 20dB. Cùng một tiêu chuẩn, micro nào có giá trị độ nhạy lớn hơn nghĩa là micro đó nhạy hơn. 

5.  Frequency Reponse - Dải tần đáp ứng

Thông số Frequency Reponse thể hiện dải tần số mà micro có thể thu hoặc phát được. Thông số này cũng có trong các loại loa và vài thiết bị khác. Có thể hiểu là khoảng âm thanh cao nhất và thấp nhất mà micro có thể thu và phát được.  Micro có dải tần càng rộng nghĩa là micro đó thể hiện được những âm thanh trầm sâu hơn (nghe ấm hơn) và phát được âm thanh cao hơn (tiếng treble sẽ sáng hơn).

Hiện nay hầu hết các nhà sản xuất đều quy định thông số này ở khoảng 20Hz-20KHz, là dải tần mà tai người có thể nghe được. Vì vậy chúng ta chỉ có thể kiểm chứng điều này thông qua việc thử trực tiếp từng loại micro cụ thể. 

6. Tổng trở - Impedance của micro

Micro được sản xuất với 2 loại tổng trở:

- Tổng trở cao (Hi Z): thường là các loại micro rẻ tiền, có tổng trở trên 2000 Ohm. Các loại micro này thường sử dụng các loại dây tín hiệu Unbalanced, dùng jack kết nối 6 ly. 

- Tổng trở thấp (Lo Z): xuất hiện ở các loại micro tương đối tốt hơn, tổng trở thấp hơn 1000 Ohm. Micro tổng trở thấp thường dùng dây tín hiệu Balanced (dây tín hiệu 3 ruột), jack kết nối XLR (jack canon). 

Một số lưu ý cho bạn: 

+ Dây tín hiệu unbalanced chỉ nên kéo dài dưới 10 mét, nếu hơn thường xảy ra các tình trạng nhiễu, âm thanh bị ù, tiếng treble nghe tệ hơn rất nhiều. 
+ Dây tín hiệu Balanced sẽ ổn định, không bị các tình trạng trên. 

Tham khảo thêm về 2 loại dây tín hiệu Balanced và Unbalanced tại bài: Dây tín hiệu âm thanh và những vấn đề cơ bản nhất.

7. Hiệu ứng Proximity Effect

Hiệu ứng này có trong tất cả các loại micro điện động (micro dynamic): nếu ta càng đưa micro ra xa nguồn phát, thì độ lớn của âm thanh càng giảm, tuy nhiên tiếng bass-âm trầm- của micro sẽ giảm nhiều hơn là độ lớn âm thanh. điều đó có nghĩa là âm trung, âm cao âm trầm sẽ không giảm đồng đều mà âm trầm sẽ giảm hơn rất nhiều so với âm trung và cao.

Hiệu ứng này không hề có trong các loại micro condenser, khi đưa micro ra xa nguồn phát, âm thanh chỉ nhỏ đi chứ không bị mất âm bass. Vì thế các loại micro dùng chuyên cho phát biểu, diễn thuyết như các loại micro cổ ngỗng đặt trên các bục như trong nhà thờ, phòng hội nghị thường sẽ là micro condenser. 

8. So sánh nhanh micro dynamic và micro condenser